Constanter: Niew Jaer

30 apr. 2020

Ick soeck het hier, ick soeck het daer ,
Ick vind niet niews aen ’t Niewe Jaer ,
Dan dat men ’t niew heeft willen noemen.
Waer ’t niewe tijd met niewe bloemen ,
Waer ’t niewe Maen waer ’t niewe Sonn1
Die ons het niewe Jaer begonn2 ;
’t Waer een niew Jaer by my te achten3 :
Maer ’t Jaer is oud en uyt sijn krachten.
’t Gras is in slaep , het hout is dood ,
’t Gevogelt stomm4 , de Boomen blood5 ,
’t Is in den middernacht der dagen6 ,
Die ons , en die wy voor ons jagen7 :
Waerom is ’t Jaer dan niew , en waer ?
Is ’t mergen soo niet weer niew Jaer ,
En overmergen soo , en weder8
Met allen wind en alle weder ,
En allesins, en alle dagh ?
’ t Jaer is een Kettingh , die ick magh
Van alle schakelen beginnen.
’t En is geen slangh , naer ’t oud versinnen ,
Die met den steert light in den mond :
Het is een toe oneindigh rond9 ,
Oud by ’t begin en niew op ’t ende ,
Daer wederom dat oud belende ;
Maer oud en niew , waer yeder10 will
Gegrondt alleen op menschen grill11.
Dat schaedt niet ; moght men maer die menschen
Een beter oud niew Jaer toe wenschen ;
Toe wenschen soo , dat in der daed12
Het nieuw trad op den neck van ’t quaed13
En gaev’14 den naem aen niewe Jaren
Die , niew genoemt , oock niewe waren ;
Boetveerdigh niew15 , onsondight oud.
Maer Kind’ren zijn , en blijven stout :
’t Is Kind’ren werck , en in Gods Kind’ren
Sien ick die Kindtsheit16 niet vermind’ren ;
Wy kootten gist’ren en van daegh.
Is ’t Kind’ren , of een’ ander vlaegh ,
Ick sie niet een paer niewe schoenen ,
Ick sie niet een paer oude boenen :
All ’t slijck van gist’ren hanghter17 aen :
‘k Sie niet een witt hemd aengedaen ,
Ver van een Bruylofts-kleed ter eeren.
Ja , laet ick mijn’ gedachten keeren
Door eew en eewen langh voorby ,
All die gedachten seggen my ,
Het was als ’t is 18, ons’ niewe Jaren
Sijn even als haer’ oude waren.
‘k Sie deughd en ondeugd19gaen door een
Gevlochten , even als voor heen.
De Sonn en20 siet niet niews ; en onder
Die Sonn en wacht ick na dat wonder21 ,
Dat wonder niet van ’t recht Niew Jaer :
Maer , daer het tijd waer dat ik waer.

  1. Als in: Was het maar een tijd met nieuwe (soorten) bloemen, was er maar een nieuwe maan, was er maar een nieuwe zon!
  2. Die nieuwe waarmee er een nieuw jaar begon.
  3. Als in: Kon ik het (nieuwe jaar) maar als een nieuw jaar beschouwen.
  4. Vogels zijn stom, dus fluiten niet.  
  5. De bomen zijn bloot, dus kaal, zondere bladeren.
  6. Het is winter.
  7. Die dagen jagen ons van achteren en voren, of te wel: we zitten echt midden in die donkere dagen.  
  8. Weer.
  9. Het jaar.
  10. Ieder
  11. Grondvest zich alleen op mensen hun veranderlijke wil.
  12. Inderdaad.
  13. Het nieuwe jaar kwam na de zondeval.
  14. Gaf
  15. Boetvaardig
  16. Zonde.
  17. Hangt er
  18. Het was en is altijd zoals het is.
  19. Goede en slechte dingen.
  20. Tweeledige negatie, dus: De zon ziet niks nieuws.
  21. En onder die zon wacht ik op dat wonder.